ایدیوپاتیک جوانان (JIA)

آرتریت ایدیوپاتیک جوانان نوعی بیماری خودایمنی است که در آن سیستم ایمنی بدن کودک به‌اشتباه بافت مفصلی را هدف قرار می‌دهد. این مسئله باعث تورم، درد و سفتی مفاصل می‌شود.

آرتریت ایدیوپاتیک جوانان یک یا چند مفصل را حداقل به‌مدت 6 هفته در افراد 16 ساله یا کوچک‌تر تحت تأثیر قرار می‌دهد.

التهاب ناشی از بیماری ممکن است بر سایر نقاط بدن کودک نیز تأثیر بگذارد. عدم درمان به‌موقع آرتریت ایدیوپاتیک جوانان ممکن است در رشد و تکامل طبیعی کودک اختلال ایجاد کند. درمان به‌طور قابل توجهی کیفیت کلی زندگی بیماران را بهبود می‌بخشد.

علت دقیق آرتریت ایدیوپاتیک جوانان هنوز به‌طور کامل مشخص نشده است، اما تحقیقات نشان می‌دهد آرتریت ایدیوپاتیک جوانان ناشی از یک واکنش غیرطبیعی سیستم ایمنی است که طی آن، سیستم ایمنی به بافت‌های خودی حمله می‌کند. این وضعیت منجر به التهاب در غشای سینوویال مفاصل می‌شود که با تجمع سلول‌های التهابی و افزایش مایع سینوویال همراه است. عواملی ازجمله پیش‌زمینه‌های ژنتیکی و عوامل محیطی، مانند عفونت‌ها، ممکن است در بروز این بیماری نقش داشته باشند.

علائم بیماری ممکن است در دوره‌های عود آرتریت ظاهر شوند یا مزمن باشند. علائم و نشانه‌های آرتریت ایدیوپاتیک جوانان ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • تورم، سفتی و درد مفاصل: که معمولاً در صبح یا بعد از استراحت بیشتر است.
  • التهاب چشم
  • گرما و قرمزی در یک مفصل
  • کاهش توانایی استفاده از یک یا چند مفصل
  • خستگی
  • کاهش اشتها، وزن‌گیری ضعیف و تاخیر در رشد
  • تب بالا و بثورات پوستی
  • غدد لنفاوی متورم

با توجه به غیر اختصاصی بودن علائم بیماری، تشخیص افتراقی باید توسط پزشک معالج انجام شود.

عوامل متعددی ممکن است خطر ابتلا به آرتریت ایدیوپاتیک جوانان را افزایش دهد. برخی از این عوامل عبارت‌اند از:

  • ژنتیک: داشتن سابقه خانوادگی
  • جنسیت: احتمال ابتلای دختران به آرتریت ایدیوپاتیک جوانان بیش از پسران است.
  • سن: بیشترین میزان بروز آرتریت ایدیوپاتیک جوانان در کودکان 2 تا 3 ساله است.
  • سیگار: قرار گرفتن در معرض دود سیگار قبل از تولد و در دوران کودکی با افزایش خطر ابتلا به آرتریت ایدیوپاتیک جوانان همراه است.

برای کمک به پیشگیری از تشدید بیماری آرتریت ایدیوپاتیک جوانان، رعایت نکات زیر کمک‌کننده است:

  • فعالیت بدنی منظم به حفظ عملکرد مفاصل و قدرت عضلانی کمک می‌کند. مهم است که از آسیب مفصلی حین ورزش جلوگیری شود.
  • تشخیص زودهنگام علائم عود بیماری کمک می‌کند که بیمار بتواند اقدامات لازم را انجام دهد؛ مانند تنظیم سطح فعالیت یا افزایش استراحت.

استفاده منظم از داروها در کنار ویزیت منظم پزشک معالج: مصرف داروهای کنترل‌کننده طبق تجویز پزشک و خودداری از خوددرمانی

تشخیص آرتریت ایدیوپاتیک جوانان معمولاً توسط پزشک متخصص و براساس بررسی علائم و انجام بعضی از تست‌های لازم، بسته به شرایط هر بیمار انجام می‌شود.

  • شرح‌حال کامل: پزشک اطلاعاتی درباره علائم و سابقه خانوادگی جمع‌آوری می‌کند.
  • معاینه فیزیکی
  • تصویربرداری از مفاصل
  • آزمایش‌های خونی

درمان زودهنگام با داروهای مناسب در کنترل بیماری مؤثر است. داروهایی که برای درمان آرتریت ایدیوپاتیک نوجوانان استفاده می‌شوند، عبارت‌اند از:

  • داروهای ضدروماتیسم تعدیل‌کننده بیماری (DMARDs) مانند متوترکسات
  • داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی (NSAIDs) مانند ایبوپروفن
  • کورتیکواستروئیدها مانند پردنیزولون
  • مهارکننده‌های جانوس کیناز (JAK) مانند توفاسیتینیب و اوپاداسیتینیب
  • داروهای بیولوژیک مانند آدالیمومب، اتانرسپت، توسیلیزومب و آناکینرا

ایمن‌ترین دارو برای آرتریت ایدیوپاتیک جوانان دارویی است که بیشترین فایده را با کمترین عوارض جانبی برای بیمار داشته باشد. این موضوع بسته به سابقه سلامتی و شدت علائم آرتریت ایدیوپاتیک جوانان متفاوت است.

بهبود سبک زندگی به کنترل بهتر بیماری کمک می‌کند.

  • توصیه می‌شود کودک زندگی را تا حد ممکن به‌طور عادی ادامه دهد.
  • ورزش منظم: انجام ورزش‌های مناسب (تحت نظر پزشک) قدرت و استقامت عضلات را افزایش می‌دهد و از مفاصل بیمار حمایت می‌کند.
  • رژیم غذایی سالم: توصیه می‌شود کودک رژیم غذایی استاندارد و متعادل داشته باشد.
  • مدیریت وزن: حفظ وزن نرمال متناسب با قد و سن بیمار توصیه می‌شود.
  • مدیریت استرس توصیه می‌شود.