اکسترامب® (نیوولومب) بهتنهایی یا بههمراه دیگر داروها برای درمان انواع خاصی از سرطان استفاده میشود؛ ازجمله:
نیوولومـب مـاده فعـال ایـن دارو اسـت کـه نوعی آنتـی بـادی مونوکلونال اسـت؛ نوعـی پروتئین کـه برای شناسـایی و اتصـال بـه یـک هدف خـاص در بدن طراحی شـده اسـت. نیوولومـب بـه پروتئیـن خاصـی بـهنـام گیرنـده مـرگ برنامهریـزیشـده-1 (PD-1) متصل میشـود و فعالیـت سـلولهای T (نوعـی از گلبـولهای سـفید خون که بخشـی از سیسـتم ایمنی طبیعـی بـدن را تشـکیل میدهـد) را متوقـف میکند. بـا اتصـال بـه PD-1، نیولوومـب عملکـرد آن را مسـدود میکنـد و از خامـوش کـردن سـلولها جلوگیـری میکنـد. ایـن کار بـه افزایـش فعالیـت آنهـا در برابر سـلولهای سـرطانی کمـک میکند.
دوز توصیهشـده اکسـترامب® بسته به نوع اندیکاسیون و نحوه تجویز (بهتنهایی یا در ترکیب با داروهای دیگر) 240 میلیگـرم هـر 2 هفتـه یـا 480 میلیگرم هر 4 هفته، 360 میلیگـرم هر 3 هفته، 1 یا 3 میلیگرم بهازای هر کیلوگرم وزن بدن هر سـه هفته یک بار اسـت.
بسـته بـه میـزان دوز مصرفـی، مقدار مناسـب اکسـترامب® قبل ازاسـتفاده بـا محلول تزریقـی 9 میلیگرم درمیلیلیتـر (سـدیم کلرایـد 0.9%) یـا محلـول تزریقـی گلوکـز 50 میلیگـرم در میلیلیتـر 5% رقیق میشـود. برای دسـتیابی بـه دوز مـورد نیاز ممکـن اسـت بیـش از یـک ویال اکسـترامب® لازم باشـد.
درمان با اکسترامب® در بیمارستان یا کلینیک تحت نظارت پزشک مجرب انجام میشود. بسـته بـه میـزان دوزی کـه دریافـت میشود، اکسـترامب® بهصـورت انفوزیـون داخل وریـدی (تزریق وریـدی آهسـته) در مـدت 30 یـا 60 دقیقـه تجویز میشـود. پزشـک تـا زمانـی کـه تجویـز دارو بهنفع بیمار باشـد یا تـا زمانی که بیمار دیگـر درمـان را تحمل نکند، تجویز اکسـترامب® را ادامـه میدهد.
هر دارو بهموازات اثرات درمانی ممکن است باعث بروز برخی از عوارض ناخواسته شود. اگرچه همه این عوارض در یک فرد دیده نمیشود.
شایعترین عوارضی که ممکن است داروی اکسترامب® ایجاد کند عبارتاند از:
موارد مطرحشده شامل همه عوارض دارو نیستند. اگر درباره عوارض جانبی این دارو سؤالی دارید، با پزشک خود تماس بگیرید. برای مشاوره پزشکی در زمینه عوارض جانبی با پزشک خود در ارتباط باشید.
مشـخص نیسـت کـه آیا اکسـترامب® در شـیر مادر ترشـح میشـود یـا خیر؛ بنابراین، خطـر آن را برای نـوزاد شیرخوار نمیتـوان رد کرد. درخصوص امکان شیردهی در طول درمـان یـا پـس از آن با پزشک معالج مشورت شود.
پیش از مصرف داروی اکسترامب®، درصورت وجود موارد زیر با پزشک معالج مشورت شود:
در چه مواردی داروی اکسترامب ® نباید مصرف شود؟
از اکسترامب® استفاده نکنید، اگر:
بـه این دارو یـا هـر یـک از ترکیبـات آن حساسـیت داریـد.
در طول مصرف داروی اکسترامب ®، درصورت رخداد موارد زیر با پزشک معالج مشورت شود:
درصورت بروز هریک از این علائم یا بدتر شدن آنها، فوراً به پزشک معالج اطلاع داده شود.
سعی نکنید علائم خود را با داروهای دیگر بهتنهایی درمان کنید.
پزشـک شـما ممکـن اسـت بـرای جلوگیـری از عـوارض و کاهـش علائـم، بـه شـما داروهـای دیگـری بدهـد، از تجویـز دوز بعـدی اکسـترامب® خـودداری کنـد یا درمـان با اکسـترامب را بهطـور کامل متوقـف کند.
توجـه داشـته باشـید کـه ایـن علائـم و نشـانهها گاهـی بـه تأخیـر میافتنـد و ممکـن اسـت هفتههـا یـا ماههـا پـس از مصـرف آخریـن دوز ظاهـر شـود.
این علائم شامل موارد زیر است:
هر دارو بهموازات اثرات درمانی خود ممکن است اثرات ناخواسته نیز ایجاد کند. مانند تمامی داروها، این دارو نیز ممکن است باعث ایجاد عوارض جانبی شود. با این وجود، عوارض جانبی در تمامی افراد دیده نمیشود. پزشک با در نظر گرفتن سود و زیان دارو، آن را تجویز کرده است. درصورت بروز هرگونه مشکل، بیماران میتوانند به صورت 24 ساعته با واحد ارکیدلایف در ارتباط باشند.
بروز خارش در ۱۳ تا ۳۰ درصد بیماران مصرفکننده نیوولومب گزارش شده است. بیماران برای کاهش خارش میتوانند: از مواد شوینده و لباسهای فاقد مواد حساسیتزا و مرطوبکنندهها یا لوسیون بدن را در صورت خشکی پوست استفاده کنند و در صورت تشدید خارش، با مشورت پزشک، داروهایی مانند آنتیهیستامین مصرف کنند. اگر خارش شدید یا همراه با علائمی مانند تنگینفس، گرگرفتگی، افزایش فشار خون یا ضربان قلب بالا بود، باید فوراً به پزشک مراجعه شود.
خشکی دهان در ۱ تا ۱۰ درصد بیماران مصرفکننده نیوولومب گزارش شده است. برای کاهش این عارضه بیماران باید مایعات کافی بنوشند، محیط را در طول شب مرطوب نگه دارند، آدامسهای بدون قند استفاده کنند و از مصرف غذاهای خشک، پودری و سفت پرهیز کنند. در صورت بروز علائم همراه مانند سرگیجه، بیحالی یا تغییر قند خون، باید به پزشک مراجعه شود.
سرگیجه در ۱۱ درصد بیماران مصرفکننده نیوولومب مشاهده شده است. در صورت بروز این عارضه، بیماران باید تا رفع سرگیجه دراز کشیده و سپس به آرامی بلند شوند، از تغییر وضعیت ناگهانی خودداری کنند، مایعات کافی بنوشند و تغذیه مناسب داشته باشند، از کارهایی که نیاز به دقت و تمرکز دارند مانند رانندگی و استفاده از ماشینآلات پرهیز کرده و از مصرف کافئین و الکل اجتناب کنند. اگر سرگیجه بیش از ۷۲ ساعت ادامه داشت، باید به پزشک مراجعه شود.
داروی اکسترامب تنها تحت نظر پزشک متخصص در بیمارستان یا کلینیک تجویز میشود. این دارو بهصورت تزریق داخل وریدی آهسته (انفوزیون) تجویز شده و هر ۲، ۳ یا ۴ هفته بسته به دوز مورد نیاز بیمار تزریق میشود. مدت زمان تزریق معمولاً ۳۰ تا ۶۰ دقیقه است. پزشک، درمان را تا زمانی که برای بیمار مؤثر باشد، ادامه خواهد داد. در صورتی که اکسترامب همراه با سایر داروهای ضدسرطان تجویز شود، ابتدا اکسترامب تزریق میشود و سپس سایر داروها دریافت خواهند شد.
خیر؛ این دارو باید در بیمارستان یا مراکز درمانی مجهز تزریق شود.
مدت زمان درمان به نوع بیماری و تشخیص پزشک معالج بستگی دارد.
در صورت فراموشی یک دوز، باید در اولین فرصت، به پزشک معالج اطلاعرسانی شده و تزریق انجام شود.
قطع خودسرانه این دارو ممکن است روی روند بیماری تأثیر منفی بگذارد. این دارو باید طبق برنامه تعیینشده توسط پزشک تزریق شود و قطع مصرف آن فقط با تأیید پزشک امکانپذیر است.
حداقل ۵ ماه پس از آخرین تزریق دارو، اقدام به بارداری مجاز خواهد بود. اما در حین مصرف این دارو و حداقل ۵ ماه پس از آخریـن دوز مصرفـی، لازم است از روشهای مؤثر پیشگیری از بارداری استفاده شـود.
تا به امروز تداخلی در این زمینه گزارش نشده است، اما تزریق واکسن باید با نظر پزشک معالج انجام شود.